اندیشه متفکران سیاسی، پیرامون یک مسئله، بر اساس مبانی فکری آن‌ها شکل می‌گیرد. جبهه‌گیری، کنش و واکنش شخصیت‌ها نیز پیرامون رویکردهای مختلف بر اساس داشته‌های ذهنی متکی بر مبانی حاصل می‌شود. در این مقاله موضوع مذاکره با نظام سلطه انتخاب‌شده که متناسب با مبانی فکری آیت‌الله خامنه‌ای به‌عنوان متفکر نظام اسلامی به بحث گذاشته خواهد شد. نویسنده مترصد دستیابی به اصول و مبانی مذاکره، ممنوعیت‌های پیرامون آن و در استمرار آن، تحلیل آثار مذاکره با نظام سلطه از نظرگاه آیت‌الله خامنه‌ای است. به لحاظ زمانی، بیانات آیت الله خامنه ای از سال 1358 تا 1404 مورد توجه و بررسی قرار گرفته است. قلمرو پژوهشی به جمهوری اسلامی ایران اختصاص یافته و به لحاظ هدف، از نوع بنیادی و روش به کار گرفته‌شده نیز تحلیل مضمون است. یافته‌ها در بخش مبانی و اصول مذاکره شامل نگاه واقع‌بینانه به مسائل، نگاه همه‌جانبه، پیشرفت ملت‌ها، به‌کارگیری عقلانیت، توجه به مبانی و اصول قرآنی و... است. در بخش ممنوعیت‌های مذاکره شامل از موضع ضعف و استیصال، دست کشیدن از دستاوردها، عقب‌نشینی در مقابل دشمن، کوتاه آمدن در برابر دشمن، فقدان عزت‌نفس و ضعف و... می‌باشد. در آثار مذاکره با نظام سلطه نیز فلج کردن اقتصاد ایران، عدم حل مشکلات با مذاکره، عدم نیل ملت‌ها به اهداف، عدم توجه به مسائل مسلمین، مذاکره ابزاری برای دشمنی، عدم بهبود وضعیت، کار بیهوده و عبث و امثال آن حاصل شد. نتیجه پژوهش این‌که، بر اساس مبانی فکری آیت‌الله خامنه‌ای، دشمن به دنبال برد در مذاکرات و تحمیل خواسته‌های نامشروع خود است. نظام سلطه در مذاکرات به دنبال امتیازخواهی حداکثری و امتیازدهی حداقلی است.