1
کارشناس ارشد علوم قرآن و حدیث، دانشگاه الزهراء (س)
2
دانشیار دانشگاه قرآن و حدیث، قم ، ایران
10.22034/saas.2025.514514.1107
چکیده
این پژوهش به بررسی نقش تسهیلکنندگان امر طاغوت در اندیشه قرآنی آیتالله العظمی خامنهای (مُدَّ ظِلُّهُ العالی) میپردازد. از منظر ایشان، مبارزه با طاغوت یکی از ارکان اساسی توحید و زمینهساز تحقق عدالت در جامعه است. در این چارچوب، طاغوت بدون حمایت گروههایی چون «ملأ» (اشراف و نخبگان سیاسی)، «مترفین» (غرقشدگان در رفاهطلبی و تجملگرایی)، و «احبار و رهبان» (عالمان دینی منحرف و بدعتگذار)، توانایی تثبیت سلطه خود را ندارد. این گروهها با ترفندهایی چون تحریف حقایق، ترویج فساد، مشروعیتبخشی به ظلم، و مهندسی افکار عمومی، زمینههای انحراف جوامع را فراهم میآورند. مقاله حاضر با رویکرد تحلیل تفسیری، به تبیین جایگاه و عملکرد این گروهها در ساختار سلطه طاغوت میپردازد. بر پایهی یافتههای پژوهش، نقشآفرینی گروههای واسطهای مانند اوباش مزدور، عوام فریبخورده، نخبگان منفعل و رسانههای وابسته نیز در استمرار وضعیت ظالمانه و سرکوب جریانهای عدالتخواه، نقشی محوری دارد. این تحلیل نشان میدهد که از دیدگاه آیتالله العظمی خامنهای (مُدَّ ظِلُّهُ العالی)، شناخت شبکهی همافزای عوامل طاغوت برای مبارزه مؤثر با ظلم و تحقق عدالت اجتماعی در عصر حاضر ضروری است.